Managementsamenvatting Visualisatie van Enterprise Architectuur ten behoeve van het strategisch besluitvormingsproces

Paul Wokke, 20 november 2012

Met het oog op morgen: Visualisatie van Enterprise Architectuur ten behoeve van het strategisch besluitvormingsproces. Adviesrapport met inventarisatie en aanbevelingen.

Doelstelling

Dit adviesrapport wil een bijdragen leveren aan de Body of Knowledgevan het vakgebied Enterprise Architectuur op het gebied van visualisatietechnieken. Gebaseerd op onderzoek bevat het rapport een inventarisatie en concrete aanbevelingen.

Probleemstelling

Visualisatie van EA kan als kennisintensieve informatiedrager een waardevolle bijdrage leveren aan het strategisch beslissingsproces. Dat belang wordt vooralsnog onvoldoende erkend. Architecten slagen er niet in de toegevoegde waarde van hun visualisatie aan te tonen als beslissingsinstrument bij door het topmanagement te nemen strategische beslissingen.

Opdracht

In samenspraak met de opdrachtgever, het Nederlands Architectuur Forum (NAF) is de opdracht als volgt geformuleerd:
Hoe kan de toegevoegde waarde van visualisatie van Enterprise Architectuur (EA) als beslissingsinstrument bij - door het topmanagent te nemen - strategische beslissingen verhoogd worden?

Centrale vraagstelling

Welke EA-visualisaties zijn geschikt voor het topmanagement ter ondersteuning bij het nemen van strategische beslissingen?

Onderzoeksdeelvragen

Wat is de huidige praktijk rond de visualisatie van Enterprise Architectuur?

  • Levert Enterprise architectuur een bijdrage aan het strategisch besluitvormingsproces?
  • Wat is de meest effectieve visualisatie voor de ontsluiting van de informatie die nodig is bij het strategisch besluitvormingsproces?

Antwoorden zijn gezocht bij drie pijlers: Enterprise architectuur, visualisatie en strategie (en strategische besluitvorming):

Resultaten

Na een inventarisatie met kwantitatief onderzoek (enquête), kwalitatief onderzoek (interviews) en literatuuronderzoek zijn zes concrete aanbevelingen geformuleerd. Aanvullend is gekeken hoe deze aanbevelingen bij één specifiek type strategische beslissing uitpakken: de besluitvorming binnen het fusie- en overnameproces.

Conclusies

Er is geen eenduidig antwoord gevonden op de vraag welke visualisatietechnieken voldoen en welke niet. Zowel formele modellen als informele afbeeldingen kunnen in sommige gevallen het gewenste overzicht en inzicht bieden.

  • Drie factoren bepalen welke visualisatietechniek geschikt is voor ondersteuning in het strategisch besluitvormingsproces:
    • De cultuur van de organisatie en de beschouwer.
    • Het type verandering dat gevraagd wordt.
    • De persoonlijkheid van de adviseur (architect).

Of de besluitnemer een visualisatie als aansprekend ervaart is niet zozeer afhankelijk van de vorm en inhoud van de visualisatie. Belangrijker is de mate waarin de besluitnemer betrokkenheid is geweest bij het creatieproces van de visualisatie: Resultaat = proces x inhoud x vorm.

  • Aan het strategisch besluitvormingsproces kan een EA-visualisatie toegevoegde waarde bieden indien:
    • de visualisatie een overzicht van de keuzemogelijkheden biedt en inzicht geeft in de mogelijke gevolgen en consequenties,
    • de visualisatie een voor de besluitnemer herkenbare relatie met de werkelijkheid vertoont, en
    • de visualisatie het resultaat is van het samenspel tussen besluitnemer en architect.
  • Visual thinking en Mental images zijn krachtige hulpmiddelen voor het verhogen van de communicatieve informatiewaarde van de visualisatie en daarmee ook de effectiviteit.
  • Voor inzicht in de mogelijke gevolgen en consequenties moet de methode een integraal overzicht geven van de bij de strategie betrokken domeinen en goede informatie opleveren: nauwkeurig, tijdig, relevant, efficiënt en rendabel.
  • Binnen het fusie- en overnameproces dragen EA-visualisaties niet bij aan de besluitvorming omdat architectuur geen rol speelt. Het besloten, directieve karakter van de onderhandelingen en de hoge tijdsdruk staan geen inmenging van een architect toe. Bovendien zal de "blauwe" architect (naar Caluw's kleurdrukdenken) de gele wereld van de onderhandelaars met politieke en persoonlijke motieven niet gedogen "blauw" en "geel" zijn "oorlogskleuren".

Advies

De conclusies en aanbevelingen hebben betrekking op "traditionele" EA-platen: grafische, 2-dimensionale, statische representaties van een systeem. De communicatieve informatiewaarde blijft echter beperkt door specifieke kenmerken van het medium: papier is geduldig, 2-dimensionaal en statisch. Daardoor zijn de visualisaties zelden actueel en up-to-date, zijn alle oorzaak-en-gevolg relaties vooraf gedefinieerd en komt het integrale karakter van EA niet tot uiting.
Interacteren, experimenteren en simuleren is niet mogelijk.
Andere disciplines bieden hiervoor interactieve oplossingen zoals Gaming en Data visualisatie: repository's met informatie waarbinnen interactief genavigeerd kan worden. Data mining en Big Data bieden technieken voor het genereren van geparametriseerde views op actuele data, het signaleren van patronen en het maken van prognoses; en dat alles in realtime, on-the-fly.

EA-visualisaties kunnen nauwkeurig én tijdig én relevant én efficiënt én rendabel zijn, maar niet op papier. De toekomst ligt in dynamische rendering van modellen en visualisaties die kunnen informeren én inspireren. Daarvoor is vandaag, met het oog op morgen, een open blik en een innovatieve houding nodig.

Adviesrapport deel 1: pdf

Adviesrapport deel 2: pdf

Adviesrapport deel 3: pdf

Enquêterapport: pdf

Sponsoren

Advertenties

Je kunt hier adverteren

© 2019   Gemaakt door Stichting Digital Architecture.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Algemene voorwaarden